Françoise Gilot to postać, która na stałe zapisała się na kartach historii sztuki XX i XXI wieku. Francuska malarka, memuarystka i artystka, urodzona 26 listopada 1921 roku w Neuilly-sur-Seine, zmarła 6 czerwca 2023 roku w Nowym Jorku, dożywając imponującego wieku 101 lat. Jej życie, naznaczone zarówno artystycznymi triumfami, jak i burzliwymi relacjami, stanowi fascynujące studium niezależnej kobiety, która potrafiła odnaleźć własną drogę w świecie zdominowanym przez wielkie talenty. Znana przede wszystkim jako była partnerka Pabla Picassa, z którym doczekała się dwójki dzieci, Claude’a i Palomy, Gilot była artystką o własnej, wyrazistej wizji, której prace znajdują się dziś w najważniejszych kolekcjach na świecie.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na czerwiec 2023 roku miała 101 lat.
- Żona/Mąż: Była żoną Luca Simona (od 1955) i Jonasa Salka (od 1970).
- Dzieci: Claude Picasso (ur. 1947), Paloma Picasso (ur. 1949), Aurélia Simon (ur. 1956).
- Zawód: Malarka, memuarystka, artystka.
- Główne osiągnięcie: Długoletnia i płodna kariera artystyczna, publikacja bestsellerowej książki „Life with Picasso”.
Françoise Gilot – Biografia
Podstawowe dane biograficzne
Data i miejsce urodzenia
Françoise Gaime Gilot przyszła na świat 26 listopada 1921 roku w Neuilly-sur-Seine, w pod paryskiej miejscowości, która stała się kolebką jej artystycznej drogi.
Data i miejsce śmierci
Artystka zmarła 6 czerwca 2023 roku w Nowym Jorku, kończąc wiek życia, który obfitował w niezwykłe wydarzenia i twórcze spełnienie.
Okres aktywności artystycznej
Kariera artystyczna Françoise Gilot trwała osiem dekad, od jej debiutu w okupowanym Paryżu w 1943 roku aż po późne lata życia, co świadczy o jej nieustającej pasji i zaangażowaniu w sztukę.
Zawód i dziedziny twórczości
Françoise Gilot zasłynęła jako wszechstronna malarka, ale także jako utalentowana memuarystka i artystka. Jej główne techniki to akwarela i ceramika, choć jej dorobek obejmuje również znaczącą liczbę obrazów olejnych i prac na papierze.
Reprezentacja w muzeach
Dzieła Françoise Gilot zdobią kolekcje ponad tuzina prestiżowych muzeów na całym świecie, w tym Metropolitan Museum of Art w Nowym Jorku i Centre Pompidou w Paryżu, co potwierdza jej międzynarodowe uznanie.
Rodzina i życie prywatne
Rodzice i pierwsze nauki
Françoise Gilot była córką Émile’a Gilota, biznesmena, oraz Madeleine Gilot, która sama była akwarelistką i pierwszą nauczycielką córki. To właśnie matka zaszczepiła w młodej Françoise miłość do sztuki, wpajając jej zasady precyzji poprzez zakaz korzystania z gumki do mazania.
Związek z Pablo Picasso
W latach 1943–1953 Françoise Gilot była partnerką Pabla Picassa, jednego z najwybitniejszych artystów XX wieku. Ich burzliwy, lecz intensywny związek zaowocował dwójką dzieci i miał znaczący wpływ na obie strony. Gilot, w przeciwieństwie do innych kobiet w życiu Picassa, zachowała znaczną niezależność, wielokrotnie odmawiając zamieszkania z artystą.
Dzieci z Pablo Picasso
Owocem związku Françoise Gilot i Pabla Picassa są syn Claude, urodzony w 1947 roku, oraz córka Paloma, która przyszła na świat w 1949 roku. Picasso darzył swoje dzieci głębokim uczuciem, a ich obecność była ważnym elementem ich wspólnej historii.
Małżeństwo z Luc Simonem
Po rozstaniu z Picassem, w 1955 roku Françoise Gilot poślubiła artystę Luca Simona. Z tego związku urodziła się ich córka, Aurélia.
Małżeństwo z Jonasem Salkiem
Drugim mężem Françoise Gilot był Jonas Salk, wybitny amerykański lekarz i pionier w dziedzinie medycyny, twórca pierwszej skutecznej szczepionki przeciwko polio. Ich małżeństwo, zawarte w 1970 roku, trwało aż do śmierci Salka w 1995 roku i stanowiło przykład harmonii między światem sztuki a nauką.
Cytat dotyczący związków z wpływowymi mężczyznami
Zapytana o swoje związki z tak wpływowymi postaciami jak Picasso i Salk, Françoise Gilot sformułowała słynne zdanie: „Lwy łączą się w pary z lwami”. Tym stwierdzeniem podkreśliła swoją własną siłę, niezależność i równorzędną pozycję w tych relacjach.
Kariera artystyczna
Pierwsza wystawa
Pierwsza samodzielna wystawa Françoise Gilot miała miejsce w 1943 roku w Paryżu, w trudnych okolicznościach okupacji, co świadczyło o jej wczesnej odwadze i determinacji w dążeniu do artystycznego wyrazu.
Współpraca z marszandem
Françoise Gilot była jedną z nielicznych kobiet, którym udało się nawiązać współpracę z renomowanym marszandem Danielem-Henrim Kahnweilerem, co było kluczowe dla rozwoju jej kariery i ugruntowania pozycji na rynku sztuki.
Zakres twórczości
Dorobek artystyczny Françoise Gilot jest oszałamiający: obejmuje około 1600 obrazów olejnych i około 3600 prac na papierze, co świadczy o jej nieustannej aktywności twórczej przez całe życie.
Styl artystyczny
Choć Picasso miał wpływ na jej wczesne prace, Gilot wykształciła własny, unikalny styl, charakteryzujący się płynnymi, organicznymi formami i spontanicznym, emocjonalnym wyrazem, odchodząc od ostrych krawędzi.
Wartość rynkowa dzieł
Wartość rynkowa dzieł Françoise Gilot stale rośnie, czego dowodem była sprzedaż obrazu „Paloma à la Guitare” na aukcji Sotheby’s w 2021 roku za 1,3 miliona dolarów.
Osiągnięcia i nagrody
Odznaczenia państwowe
Za swój wkład w rozwój sztuki i kultury, Françoise Gilot została uhonorowana przez rząd francuski. W 1990 roku mianowano ją Kawalerem Legii Honorowej, a w 2010 roku uzyskała awans na Oficera Legii Honorowej.
Działalność literacka i inne projekty
Książka „Life with Picasso”
W 1964 roku Françoise Gilot opublikowała bestsellerową książkę „Life with Picasso”, która sprzedała się w ponad milionie egzemplarzy, oferując unikalne spojrzenie na życie z legendarnym artystą.
Książka „Matisse and Picasso: A Friendship in Art”
W 1990 roku ukazała się kolejna ważna pozycja literacka Gilot: „Matisse and Picasso: A Friendship in Art”, w której artystka opisuje relacje między dwoma gigantami sztuki XX wieku.
Praca dla Muzeum Guggenheima
W latach 80. i 90. XX wieku Françoise Gilot projektowała kostiumy, scenografię i maski do produkcji wystawianych w Muzeum Guggenheima w Nowym Jorku, demonstrując swoją wszechstronność artystyczną.
Kontrowersje i trudne relacje
Skutki rozstania z Picassem
Po rozstaniu z Picassem w 1953 roku, artysta próbował zaszkodzić karierze Françoise Gilot, nakazując galeriom zaprzestanie współpracy z nią.
Przemoc i nękanie ze strony Picassa
Podczas ich związku, Françoise Gilot doświadczała nękania ze strony żony Picassa, Olgi Chochłowej, a sam Picasso dopuszczał się wobec niej przemocy fizycznej.
Zniszczenie mienia przez Picassa
W przypływach gniewu, Pablo Picasso niszczył dzieła sztuki i cenne listy Françoise Gilot, co świadczy o burzliwej naturze ich relacji.
Konsekwencje publikacji „Life with Picasso” dla relacji z dziećmi
Publikacja książki „Life with Picasso” doprowadziła do zerwania przez Pabla Picassa wszelkich kontaktów ze swoimi dziećmi, Claude’em i Palomą, aż do swojej śmierci.
Ciekawostki
Ambidestria
Françoise Gilot była osobą oburęczną, choć ojciec zmusił ją do pisania prawą ręką w wieku czterech lat, co mogło wpłynąć na jej percepcję i proces twórczy.
Straty wojenne
Podczas II wojny światowej zniszczono wszystkie wczesne rysunki i akwarele Françoise Gilot, gdy ciężarówka przewożąca jej dobytek została zbombardowana.
Studia prawnicze a sztuka
Aby móc studiować sztukę, Françoise Gilot uczęszczała na studia prawnicze, które opuszczała, by poświęcić się malarstwu.
Ostateczna decyzja o karierze artystycznej
W wieku 19 lat Françoise Gilot porzuciła studia prawnicze, aby w pełni poświęcić się malarstwu, co było kluczową decyzją kształtującą jej dalsze życie.
Uwiecznienie w kulturze popularnej
Postać Françoise Gilot została przedstawiona w filmie „Surviving Picasso” (1996) przez Nataschę McElhone oraz w serialu „Genius” (2018) przez Clémence Poésy.
Chronologia życia i kariery Françoise Gilot
- 1921: Narodziny Françoise Gaime Gilot 26 listopada w Neuilly-sur-Seine.
- 1943: Pierwsza wystawa obrazów w okupowanym Paryżu.
- 1943–1953: Związek z Pablem Picassem.
- 1947: Narodziny syna Claude’a.
- 1949: Narodziny córki Palomy.
- 1953: Rozstanie z Pablem Picassem.
- 1955: Poślubienie artysty Luca Simona.
- 1964: Publikacja książki „Life with Picasso”.
- 1970: Poślubienie Jonasa Salka.
- 1980–1990: Projektowanie dla Muzeum Guggenheima.
- 1990: Publikacja książki „Matisse and Picasso: A Friendship in Art”.
- 1990: Mianowanie Kawalerem Legii Honorowej.
- 1995: Śmierć męża, Jonasa Salka.
- 1996: Uwiecznienie postaci w filmie „Surviving Picasso”.
- 2010: Awans na Oficera Legii Honorowej.
- 2018: Uwiecznienie postaci w serialu „Genius”.
- 2021: Sprzedaż obrazu „Paloma à la Guitare” za 1,3 miliona dolarów.
- 2023: Śmierć Françoise Gilot 6 czerwca w Nowym Jorku.
Nagrody i wyróżnienia
| Rok | Nagroda/Odznaczenie |
|---|---|
| 1990 | Kawaler Legii Honorowej (Chevalier de la Légion d’honneur) |
| 2010 | Oficer Legii Honorowej |
Warto wiedzieć: Françoise Gilot była jedną z zaledwie dwóch kobiet w historii, które nawiązały współpracę z renomowanym marszandem Danielem-Henrim Kahnweilerem.
Warto wiedzieć: Choć Pablo Picasso wywarł wpływ na jej wczesne prace, Gilot wypracowała własny, unikalny styl, unikając ostrych krawędzi na rzecz form organicznych i spontaniczności.
Françoise Gilot, dzięki swojej niezależności, determinacji i niezwykłemu talentowi, stworzyła dzieła, które na stałe wpisały się w kanon sztuki światowej. Jej życie, pełne wyzwań i sukcesów, stanowi inspirację dla kolejnych pokoleń artystów, przypominając o sile indywidualnego głosu i znaczeniu podążania własną, niepowtarzalną ścieżką.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Ile żon miał Pablo Picasso?
Pablo Picasso miał dwie żony: Olgę Khokhlovą i Jacqueline Roque. Był również związany z wieloma innymi kobietami, które często były jego muzami i partnerkami.
Kim jest drugi mąż Francoise Gilot?
Drugim mężem Françoise Gilot był Jonas Salk, amerykański lekarz i naukowiec, który opracował pierwszą skuteczną szczepionkę przeciwko poliomyelitis. Ich małżeństwo trwało od 1970 do 1985 roku.
Czy Picasso i Gilot mieli związek?
Tak, Pablo Picasso i Françoise Gilot mieli długoletni związek artystyczny i osobisty. Trwał on od 1943 do 1953 roku, a owocem ich relacji jest dwoje dzieci: Claude i Paloma.
Czy Picasso malował kobiety?
Owszem, Pablo Picasso malował kobiety niezwykle często i w różnorodnych stylach przez całą swoją karierę artystyczną. Kobiety stanowiły jedne z jego głównych tematów, odzwierciedlając jego burzliwe relacje i fascynacje.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Fran%C3%A7oise_Gilot
