Król Jerzy VI, właściwie Albert Frederick Arthur George, był panującym monarchą Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz ostatnim Cesarzem Indii. Na 6 lutego 1952 roku miał 56 lat. Jego panowanie, rozpoczęte w dramatycznych okolicznościach po abdykacji brata, przypadło na okres II wojny światowej i gwałtownych zmian geopolitycznych, podczas których zyskał ogromny szacunek dzięki swojej niezłomnej postawie. Poślubił Elżbietę Bowes-Lyon, z którą miał dwie córki, w tym przyszłą królową Elżbietę II.
Przez większość życia znany jako Albert, czy też „Bertie” wśród najbliższych, przyjął imię Jerzy VI w grudniu 1936 roku, obejmując tron brytyjski. Decyzja ta miała na celu podkreślenie ciągłości politycznej po ojcu, królu Jerzym V, oraz odbudowanie zaufania do monarchii po skandalu abdykacji starszego brata, Edwarda VIII. Jerzy VI pełnił funkcję króla Zjednoczonego Królestwa i dominiów brytyjskich od 1936 do 1952 roku, a jego koronacja odbyła się 12 maja 1937 roku w Opactwie Westminsterskim. Jego panowanie przypadło na burzliwy okres historii, naznaczony II wojną światową i rozpadem Imperium Brytyjskiego.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na 6 lutego 1952 roku miał 56 lat.
- Żona/Mąż: Elżbieta Bowes-Lyon.
- Dzieci: Elżbieta II, Małgorzata.
- Zawód: Król Zjednoczonego Królestwa, ostatni Cesarz Indii.
- Główne osiągnięcie: Niezłomna postawa podczas II wojny światowej, symbol jedności narodu.
Podstawowe informacje o królu Jerzym VI
Albert Frederick Arthur George, przyszły król Jerzy VI, urodził się 14 grudnia 1895 roku w posiadłości Sandringham House. Jego narodziny zbiegły się z 34. rocznicą śmierci jego pradziadka, księcia Alberta. Przez większość swojego życia był znany jako Albert, a bliscy zwracali się do niego per „Bertie”. Jednak po tym, jak 11 grudnia 1936 roku objął tron, przyjął imię Jerzy VI. Wybór ten miał głębokie znaczenie – podkreślał ciągłość dynastyczną po swoim ojcu, królu Jerzym V, oraz miał przywrócić zaufanie do monarchii po skandalu związanym z abdykacją jego brata, Edwarda VIII.
Jako król Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej oraz dominiów brytyjskich, Jerzy VI panował w latach 1936–1952. Był on jednocześnie ostatnim Cesarzem Indii, co podkreślało historyczny kontekst jego władzy w okresie transformacji Imperium. Uroczysta koronacja króla Jerzego VI miała miejsce 12 maja 1937 roku w Opactwie Westminsterskim. Co symboliczne, data ta była pierwotnie zaplanowana dla jego brata, Edwarda VIII, co dodatkowo uwypuklało niezwykłe okoliczności objęcia przez Alberta tronu.
Król Jerzy VI urodził się jako Albert Frederick Arthur George, ale na tronie przyjął imię Jerzy VI, aby podkreślić stabilność i ciągłość władzy.
Rodzina i życie prywatne króla Jerzego VI
Król Jerzy VI był synem króla Jerzego V oraz królowej Marii Teck. W momencie narodzin Alberta, był on czwarty w kolejce do tronu brytyjskiego, co sugerowało, że jego szanse na objęcie władzy są niewielkie. Jednak los potoczył się inaczej, stawiając go w roli monarchy w bardzo trudnym okresie historii. Jego życie prywatne było mocno związane z rodziną, a kluczową postacią była jego żona, Elżbieta Bowes-Lyon.
26 kwietnia 1923 roku w Opactwie Westminsterskim Albert poślubił Elżbietę Bowes-Lyon. To małżeństwo było postrzegane jako krok w stronę modernizacji monarchii, ponieważ Elżbieta, choć pochodziła ze szlacheckiej rodziny, formalnie nie posiadała królewskiego rodowodu. Para doczekała się dwóch córek:
- Elżbieta II, która objęła po nim tron w 1952 roku i panowała przez rekordowo długi okres.
- Małgorzata.
Rodzina królewska, a zwłaszcza królowa Elżbieta, odegrała kluczową rolę we wspieraniu króla, szczególnie w obliczu jego problemów z jąkaniem.
Kariera i droga do tronu króla Jerzego VI
Zanim Albert Frederick Arthur George został królem Jerzym VI, przez wiele lat pełnił funkcję księcia Yorku. Tytuł ten nosił od 3 czerwca 1920 roku aż do momentu objęcia tronu w grudniu 1936 roku. Okres ten pozwolił mu na zdobycie doświadczenia w pełnieniu obowiązków reprezentacyjnych i publicznych, choć nie przygotował go w pełni na nagłe i dramatyczne okoliczności, które doprowadziły do jego wstąpienia na tron.
Objęcie tronu przez księcia Yorku nastąpiło 11 grudnia 1936 roku w niezwykle dramatycznych okolicznościach. Jego starszy brat, Edward VIII, abdykował, aby móc poślubić amerykańską rozwódkę, Wallis Simpson. Ta decyzja wywołała kryzys konstytucyjny i postawiła młodszego brata w roli, do której początkowo nie był przygotowany i której się obawiał. Niespodziewane przejęcie władzy wymusiło na Albercie szybkie przystosowanie się do nowej roli i podjęcie odpowiedzialności za losy monarchii brytyjskiej w obliczu nadchodzących globalnych wyzwań.
Abdykacja brata, Edwarda VIII, była kluczowym wydarzeniem, które nagle postawiło Alberta na czele monarchii.
Służba wojskowa i edukacja króla Jerzego VI
Od najmłodszych lat przyszły król Jerzy VI otrzymywał staranne wykształcenie, w tym wojskowe. Służył w Royal Navy, gdzie zdobywał cenne doświadczenie. Jego zaangażowanie w służbę marynarki wojennej znalazło potwierdzenie w fakcie, że brał udział w bitwie jutlandzkiej w 1916 roku. Była to największa bitwa morska I wojny światowej, konfrontacja potęg morskich, która zapisała się na kartach historii. Udział w tak kluczowym starciu świadczy o jego odwadze i zaangażowaniu w służbę krajowi.
Co więcej, król Jerzy VI zapisał się w historii jako pierwszy członek brytyjskiej rodziny królewskiej, który uzyskał kwalifikacje pilota wojskowego. Służył w Królewskich Siłach Powietrznych (RAF), co było wówczas stosunkowo nową formacją. Jego zainteresowanie lotnictwem i zdobycie tych uprawnień podkreślało jego nowoczesne podejście i gotowość do służby w każdej formie, niezbędnej dla bezpieczeństwa Wielkiej Brytanii. Ta wszechstronność i gotowość do podejmowania nowych wyzwań była charakterystyczna dla jego postawy.
Osobowość i postawa króla Jerzego VI podczas II wojny światowej
II wojna światowa stanowiła kluczowy okres w panowaniu króla Jerzego VI, w którym jego postawa zyskała ogromny szacunek zarówno w Wielkiej Brytanii, jak i na arenie międzynarodowej. W obliczu niemieckich nalotów, znanych jako Blitz, król kategorycznie odmówił opuszczenia Londynu. Jego decyzja o pozostaniu w stolicy, mimo realnego zagrożenia, była aktem wielkiej odwagi i determinacji. Razem z rodziną pozostał w Pałacu Buckingham, który w trakcie trwania konfliktu był bombardowany aż dziewięć razy.
Postawa króla Jerzego VI podczas wojny stała się potężnym symbolem. Jego obecność w stolicy, dzielenie losu z cierpiącym narodem, budowała poczucie jedności monarchy z poddanymi. W obliczu terroru wojny i bombardowań, jego niezłomność dodawała otuchy Brytyjczykom i umacniała ich morale. Król Jerzy VI, często zmagający się z problemami z jąkaniem, stał się symbolem siły i wytrwałości, co miało nieocenione znaczenie dla ducha narodu w najtrudniejszych chwilach konfliktu. Jego postawa była świadectwem głębokiego przywiązania do swojego kraju i obowiązków monarchy.
Król Jerzy VI odmówił ewakuacji z Londynu podczas II wojny światowej, pozostając w Pałacu Buckingham, który był celem dziewięciu nalotów.
Panowanie króla Jerzego VI w kontekście zmian geopolitycznych
Panowanie króla Jerzego VI przypadło na niezwykle burzliwy okres w historii świata, naznaczony gwałtownymi zmianami geopolitycznymi i stopniowym rozpadem Imperium Brytyjskiego. Był świadkiem transformacji Imperium w luźniejszą strukturę – Brytyjską Wspólnotę Narodów (Commonwealth). Ten proces oznaczał odejście od tradycyjnych form kolonialnych na rzecz współpracy między suwerennymi państwami. Był to czas, gdy wiele narodów dążyło do niepodległości, co miało dalekosiężne konsekwencje dla pozycji Wielkiej Brytanii na świecie.
Ważnymi wydarzeniami tego okresu było odzyskanie niepodległości przez Indie i Pakistan w 1947 roku, co było symbolicznym końcem epoki brytyjskiego panowania na subkontynencie. Kolejnym znaczącym momentem było proklamowanie republiki przez Irlandię w 1949 roku, co oznaczało ostateczne zerwanie więzi z brytyjską monarchią. Król Jerzy VI musiał nawigować przez te złożone procesy polityczne, obserwując, jak kształtuje się nowy porządek światowy i jak zmienia się rola Wielkiej Brytanii oraz jej dawnych posiadłości. Jego panowanie było świadectwem końca pewnej ery i początku nowej.
Kluczowe zmiany w okresie panowania Jerzego VI:
- Przekształcenie Imperium Brytyjskiego w Brytyjską Wspólnotę Narodów (Commonwealth).
- Odzyskanie niepodległości przez Indie i Pakistan (1947).
- Proklamowanie republiki przez Irlandię (1949).
Zdrowie i śmierć króla Jerzego VI
Przez całe swoje życie, a zwłaszcza po niespodziewanym objęciu tronu, król Jerzy VI zmagał się z silnym jąkaniem. Ta wada wymowy stanowiła dla niego duże wyzwanie, utrudniając publiczne wystąpienia i będąc źródłem znacznego stresu. Mimo tych trudności, król podejmował wysiłki, aby radzić sobie z tym problemem, co zostało później szeroko przedstawione w kulturze masowej. Jego walka z jąkaniem była dowodem determinacji i siły woli w obliczu przeciwności losu.
Król Jerzy VI zmarł nagle we śnie 6 lutego 1952 roku w swojej rezydencji w Sandringham House. Miał wówczas 56 lat. Bezpośrednią przyczyną zgonu był zator wieńcowy, który był wynikiem postępującej choroby nowotworowej płuc oraz problemów z układem krążenia. Jego śmierć była szokiem dla narodu, który zdążył już obdarzyć go głębokim szacunkiem. Ciało monarchy spoczęło w kaplicy św. Jerzego w zamku Windsor, jednym z najważniejszych miejsc pochówku brytyjskiej rodziny królewskiej.
Król Jerzy VI zmarł 6 lutego 1952 roku w wieku 56 lat w Sandringham House z powodu zatoru wieńcowego.
Król Jerzy VI w kulturze masowej
Postać króla Jerzego VI, a w szczególności jego osobista walka z wadą wymowy, stała się inspiracją dla wielokrotnie nagradzanego filmu „Jak zostać królem” (The King’s Speech) z 2010 roku. Obraz ten skupił się na wysiłkach monarchy, by przezwyciężyć jąkanie i skutecznie przemawiać do narodu, zwłaszcza w kluczowych momentach historii. Film ukazał króla jako człowieka mierzącego się z prywatnymi trudnościami, jednocześnie wypełniającego swoje obowiązki.
W rolę króla Jerzego VI w filmie wcielił się brytyjski aktor Colin Firth. Jego kreacja monarchy, pełna niuansów i emocji, została doceniona przez krytyków i publiczność na całym świecie. Za swoją rolę Colin Firth zdobył Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego, co dodatkowo przyczyniło się do popularności filmu i przypomnienia postaci króla Jerzego VI szerszej publiczności. Film ten ukazał nie tylko jego królewskie obowiązki, ale także ludzką stronę monarchy, jego determinację i odwagę.
Film „Jak zostać królem” (2010) przedstawia historię walki króla Jerzego VI z jąkaniem i jego drogę do skutecznego przemawiania.
Ciekawostki z życia króla Jerzego VI
Jako młodszy syn króla Jerzego V, Albert, zanim został królem Jerzym VI, prowadził aktywne życie, które obejmowało również zainteresowania sportowe. Jako książę Yorku, w 1926 roku, wystąpił w turnieju tenisowym na Wimbledonie, rywalizując w grze podwójnej. Ta aktywność sportowa pokazuje, że książę był człowiekiem o szerokich zainteresowaniach, daleko wykraczających poza ściśle dworskie obowiązki.
Podpis króla Jerzego VI widnieje na jednych z najważniejszych dokumentów w historii XX wieku. Jego autograf z 1945 roku znajduje się na kluczowych aktach państwowych, które formalnie zakończyły II wojnę światową. Jest to świadectwo jego roli w kształtowaniu powojennego porządku światowego i jego znaczenia jako głowy państwa w jednym z najtrudniejszych okresów w historii.
Król Jerzy VI brał udział w turnieju tenisowym na Wimbledonie w 1926 roku i podpisał dokumenty kończące II wojnę światową w 1945 roku.
Król Jerzy VI, mimo osobistych wyzwań, przewodził swojemu narodowi z niezłomną odwagą w obliczu II wojny światowej, stając się symbolem jedności i determinacji. Jego życie jest dowodem na to, że nawet największe trudności można pokonać, stawiając czoła obowiązkom z honorem i godnością.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Na co chorował król Jerzy?
Król Jerzy VI cierpiał na chorobę Buergera, czyli zapalenie naczyń krwionośnych, które dotykało głównie kończyny. Dodatkowo, w młodości zmagał się z wadą wymowy, jąkaniem.
Czy król Jerzy się jąkał?
Tak, król Jerzy VI przez znaczną część swojego życia zmagał się z jąkaniem. Ta wada wymowy była dla niego dużym problemem, szczególnie w kontekście jego publicznych wystąpień.
Ile dzieci miał król Jerzy?
Król Jerzy VI miał dwoje dzieci. Były to córki: Elżbieta, która odziedziczyła tron po nim, i Małgorzata.
Ile lat miał król Jerzy gdy zmarł?
Król Jerzy VI zmarł w wieku 56 lat. Pożegnał się ze światem 6 lutego 1952 roku.
Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Jerzy_VI
